Integraal duurzame producten in het schap

Meer duurzame vlees- en zuivelproducten in het winkelschap was het doel van het versnellingsproject ‘Integraal duurzame producten in het schap’ dat werd geleid door Natuur & Milieu. Verduurzaming vindt op verschillende terreinen plaats: aan de basis door de verbeteraars, in tussensegmenten door veranderaars, en in topsegmenten door koplopers. Het project is in maart 2015 afgerond en heeft interessante resultaten opgeleverd.

Het project ‘duurzame producten in het winkelschap’ richtte zich vanaf de start op het tussensegment (voor varken, kip en zuivel), maar heeft zich verbreed naar zowel basisduurzaamheid (conform afspraken CBL) als naar het topsegment.Integraal-duurzame-producten-in-het-schap.png

Concrete stappen in vijf sporen

Het project is concreet opgedeeld in vijf verschillende sporen, elk met hun eigen specifieke activiteiten en doelstellingen:

 

  1. De duurzaamheidswaaier als ‘versnellingsinstrument’ en de website GoedeBoer.nl
  2. Zoektocht met Heyde Hoeve voor onderscheidend varkensvlees herkenbaar in het schap
  3. Integrale duurzaamheid versnellen en herkenbaar maken voor zuivel
  4. Bundelen van kleinere, integraal duurzame concepten voor de supermarkt
  5. Verkenning van bredere toepassing van de duurzaamheidswaaier

Integraal-duurzame-producten-in-het-schap-2.png

1.    De duurzaamheidswaaier en GoedeBoer.nl

In dit eerste spoor heeft het versnellingsinstrument vorm gekregen in de Duurzaamheidswaaier. Deze waaier heeft een breed scala aan duurzaamheidsthema’s omgezet naar 8 categorieën (zie Figuur 1) en is positief ontvangen door zowel retail en catering als banken en agrarisch ondernemers. Ook binnen de retail is belangstelling voor het label. Streekselecties hebben gevraagd om bij een aantal van hun leveranciers de QuickScan af te nemen, om zo hun duurzaamheidsclaim naar afnemers (retail) te versterken.

 

Op de website GoedeBoer.nl zijn 12 integraal duurzamer veehouders (kip, rundvlees, zuivel, ei en varken) in het zonnetje gezet met hun duurzaamheidsscore (de waaier) erbij. Deze zijn uitgelicht in de GoedEten community (facebook, twitter en nieuwsbrief), welke een bereik heeft van ongeveer 40.000 mensen die met gezond en duurzaam eten bezig zijn.

 

Het eindresultaat

  • Vier praktijkklare QuickScans voor leghen, vleeskuiken, melkvee en varkensbedrijven
  • Een aansprekend portfolio van 60 duurzamere initiatieven, die op de waaier gescoord zijn
  • 12 uitgelichte concepten, incl. duurzaamheidsscore, in de GoedEten community (facebook, twitter en nieuwsbrief) en op www.goedeboer.nl

2.    Heyde Hoeve en Natuur & Milieu

De coöperatie Heyde Hoeve heeft op 26 januari een samenwerkingsovereenkomst getekend met vleeswarenfabrikant Zwanenberg Food Group. Natuur & Milieu is nauw betrokken geweest bij de totstandkoming van deze samenwerking. Er is samen gekeken naar de onderscheidende duurzaamheid van Heyde Hoeve en  hoe de duurzaamheidsclaim in de toekomst nog steviger kan worden. Samen met Zwanenberg is gekeken hoe we het onderscheid ook aan consumenten duidelijk kunnen maken.

 

Behaalde eindproducten en resultaten

  • Samenwerkingsovereenkomst tussen Heyde Hoeve en Zwanenberg
  • Duurzaamheidswaaier toegepast op Heydehoeve concept en individuele bedrijven)
  • Verkenning van borgbare normen voor Heyde hoeve
  • Verkenning positionering Heyde Hoeve in de markt met Zwanenberg

3.    Integrale duurzaamheid in zuivel

Voor zuivel is er, behalve biologisch en weidegang, nog geen goed geborgd systeem voor duurzamere producten. In dit spoor is daarom gesproken met uiteenlopende partijen zoals de Dierenbescherming, CONO, Albert Heijn en diverse biologische melkveehouders.


Met de Dierenbescherming is verkend of het Beter Leven keurmerk (BLk) ingezet zou kunnen worden als goed geborgd systeem voor zuivel. Hiervoor is een project gestart. Daarnaast is een groep biologische melkveehouders door Natuur & Milieu op basis van de waaier geadviseerd over verdere verduurzaming en het verwaarden hiervan.

Resultaten in de zuivel

  • Een nieuw project met de Dierenbescherming en diverse partners uit de sector om het BLK uit te breiden met milieucriteria, niet alleen voor zuivel, maar ook voor de andere sectoren.
  • Input aan de biologische melkveehouderij voor extra normen, bovenop de Europese normen voor biologisch (zie bericht ZuivelZicht 10-2014: 8-9)

4.    Routes via de supermarkt

In het kader van dit meest uitdagende spoor is met diverse supermarkten gesprekken gevoerd om te kijken waar wij matches konden maken met ondernemers in ons portfolio. Dit heeft geleid tot diverse lijnen, die zijn onder te verdelen in twee categorieën:

 

  1. Eén-op-één matchmaking met supermarkten en producenten
    Verduurzaming bij supermarkten is echter primair een spel tussen leverancier en category manager gebleken. De natuurlijke rol van een ngo als Natuur & Milieu wordt vooral gezien in het bieden van borging.
  2. Bundeling van kleine concepten onder één noemer
    Samen met een grote supermarkt en hulp van Imagro hebben wij een concept ontworpen waarmee kleine, duurzame concepten, zoals Livar, Remeker en Buitengewone Varkens (boeren die niet jaarrond kunnen leveren), toch hun weg naar het supermarktschap kunnen vinden.

 

Een aantal lijnen lopen nog; een aantal lijnen is omgezet naar een BLk-traject (HeydeHoeve, CONO) en een aantal initiatieven heeft geen doorgang gevonden.

5.    Overige toepassingen van de duurzaamheidswaaier

Doel van het project was om ‘via de markt’ duurzame productie te stimuleren. De praktijk leert echter dat ook in het juridisch-bestuurlijke (vergunningverlening, bestemmingsplannen etc.) en financiële domein (ongewis rendement van verduurzaming) drempels kunnen liggen die verduurzaming verhinderen. De duurzaamheidswaaier zou ook daar een rol kunnen spelen.

 

Inzicht in de duurzaamheidswinst (ondersteund door een ngo) kan namelijk net het ondersteunend bewijs zijn dat een vergunningverlener beweegt om flexibel naar plannen te kijken. Of het verschil maken in een succesvolle crowdfundcampagne om duurzame en risicovolle innovaties via het publiek gefinancierd te krijgen.

Succesvolle spin-offs te verwachten in 2016

Op sommige sporen zijn de doelstellingen weliswaar niet binnen de projectperiode haalbaar gebleken, maar verwacht Natuur & Milieu in 2016 toch nog succesvolle spin-offs.

 

  • Plan van Natuur & Milieu met ZLTO hoe GoedeBoer na afloop van het project kan blijven bestaan om boeren te blijven scannen en uit te lichten in de community.
  • Samenwerking met de Stichting Metropolitaanse Landbouw om te kijken hoe we de duurzaamheidsclaim van Heyde Hoeve kunnen verstevigen.
  • Samenwerking met de Dierenbescherming om de ingezette samenwerking in 2015 en 2016 verder vorm te geven en te komen tot een verbreed Beter Leven Kenmerk
  • Stimulering van de marktvraag om van BLk een integraal keurmerk te maken.

Meer informatie

Betrokken partijen

natuur-en-milieu-logo.png
web_lto.jpg
web_dierenbes.jpg
cbl-logo.png
Truffelcoalitie
heyde-hoeve-logo.png
cono-kaasmakers-logo.png
vion-logo-2.png

Speerpunten

Dit project sluit aan bij de volgende UDV speerpunten:

Ambities

Dit project sluit aan bij de volgende ambities van de UDV:

  • 01. Fossiele energie
  • 02. Klimaat
  • 03. Soortenrijkdom globaal
  • 04. Soortenrijkdom nationaal
  • 05. Mineralen
  • 06. Bodemkwaliteit
  • 09. Dierenwelzijn
  • 10. Diergezondheid
  • 11. Volksgezondheid
  • 12. Lokale verbinding    
  • 13. Rentabiliteit
  • 14. Arbeid
  • 15. Kennis, leer- vermogen & innovatie

Truffelcoalitie neemt stokje over van Varkansen

truffelcoalitie.png

Bron: Nieuweoogst.nu

Voorlichting & PR

Integraal-duurzame-producten-in-het-schap-3.png